दुईवटा आयोग र समिति बनाएपनि मिटरब्याजपीडितको समस्या ज्युँका त्युँ

काठमाडौँ – देशभरका विभिन्न जिल्लाका हजारौँ मिटरब्याजपीडितहरु यतिबेला न्यायको पर्खाइमा छन् । मिटरब्याजपीडितको समस्या समाधान गर्न संघीय सरकारले दुईवटा आयोग र एउटा समिति बनाएपनि मिटरब्याजपीडितको समस्या ज्युँका त्युँ छ ।

हालसम्म सप्तरीमा मिटरब्याजपीडितका दुई हजार ७१६ निवेदन परेकामा दुई हजार २४४ अलपत्र छन् । ४४८ निवेदनमा मिलापत्र भएको छ भने २४ मुद्दा मात्रै दर्ता भएका छन् ।

मिटरब्याजपीडितहरुले काठमाडौंकेन्द्रित रहेर दुई पटक आन्दोलन गरे। दुईपटक नै सरकारसंग सहमति पनि भयो तर सरकारले ति सहमति भने अहिलेसम्म कार्यान्वयन गरेको छैन। न्यायको लागि भन्दै मिटरब्याजपीडितहरुले
२ चैत ०७९ मा महोत्तरीको बर्दिवासबाट पैदल हिँडेर १२औँ दिन काठमाडौं पुगेर आन्दोलन गरेपछि सरकार र मिटरब्याजपीडितबिच पाँचबुँदे सहमति पनि भयो । सरकारले मिटरब्याजपीडितका समस्या बुझ्न पूर्वन्यायाधीश गौरीबहादुर कार्कीको नेतृत्वमा आयोग समेत गठन गरेको थियो । ०७९ मा कार्की नेतृत्वको मिटरब्याजसम्बन्धी जाँचबुझ आयोगले ६ महिनासम्म काम गर्‍यो । आयोगमा ६७ जिल्लाबाट २८ हजार उजुरी परेकोमा पाँच हजार १८८ उजुरीमा मिलापत्र भए । २१८ बिघा १० कट्ठा जग्गा साहुकारबाट पीडितलाई फिर्ता भएको थियो ।

तर, कार्की नेतृत्वको जाँचबुझ आयोगबाट पुर्णरुपमा समस्या समाधान नभएपछि पीडितहरूले पुनः पूर्वी सिमाना काँकडभिट्टास्थित मेची पुल र पश्चिममा कञ्चनपुरको गड्डाचौकीबाट २३ दिन हिँडेर काठमाडौं पुगे  र लगातार १९ दिनसम्म आन्दोलन गरे । आन्दोलनपछि सरकार र पीडितबिच फेरि चारबुँदे सहमति भयो । मिटरब्याजपीडितसँगको सहमतिपछि दोस्रो आयोगका रूपमा ०८० चैतमा सरकारले पूर्वन्यायाधीश तेजबहादुर कार्कीको अध्यक्षतामा आयोग गठन गरेको थियो । गत १५ असोजसम्म म्याद रहे

मधेश प्रदेशमा मात्रै मिटरब्याजपिडितहरुको २४ हजारभन्दा बढी जाहेरी परेकोमा , ६ हजार सात सयमा मात्र मिलापत्र भएको छ। मधेश प्रदेश प्रहरी कार्यालयका अनुसार हालसम्म यससम्बन्धी २४ हजार २३५ जाहेरी परेको छ । जसमध्ये ६ हजार ७०७ मा मिलापत्र भएको र १७ हजार ३३९ को सुनुवाइ हुन बाँकी रहेको मधेश प्रदेश प्रहरी प्रवक्ता सुवासचन्द्र बोहराले जानकारी दिए । बोहराका अनुसार २४८ बिघा ६१ कट्ठा ४९ धुर जग्गा प्रहरीले मिलापत्र गराएर फिर्ता गराएको छ । एक अर्ब ६५ करोड ६९ लाख ८८ हजार ८६३ रुपैयाँबराबर रकमको मेलमिलाप भएको उनले बताए । सुनुवाइ हुन बाँकी रहेकामध्ये १८९ मुद्दा दर्ता भएको पनि बताए ।

तर मिटरब्याज समस्या समाधानका लागि पटक–पटक समिति र आयोग बन्दै आए पनि समस्या समाधान हुन सकेको छैन ।

मिटरब्याज पीडितहरुको उजुरी संकलनको म्याद १० दिन थप

काठमाडौँ – मिटरब्याज सम्बन्धी जाँचबुझ आयोगले एक सुचना सूचना जारी गर्दै मिटरब्याज पीडितहरुबाट उजुरी संकलन गर्ने म्याद १० दिनको लागि थप गरिएको जनाएको छ । आयोगले जारी गरेको सूचनामा पीडितहरुलाई १० दिनभित्र सम्बन्धित जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा निवेदन फारम दर्ता गर्न भनेको छ ।

सूचनामा लेखिएका अनुसार पीडितले भर्नुपर्ने पाँच पृष्ठको निवेदन गृह मन्त्रालयको वेभसाइटमा राखिएको छ । त्यसलाई प्रिन्ट गरेर उक्त फारममा उल्लेख भएका विवरणहरु भरेर जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा बुझाउनुपर्ने छ । आयोगले ‘आफूसँग रहे भएसम्मका त्यस्तो ऋण/कर्जा वा अनुचित लेनदेन कारोबारसम्बन्धी लिखत, भरपाई, टिपोट, शर्तनामा वा सम्झौता लगायत लिखतहरुको प्रतिलिपी वा फोटोकपीसमेत राखी निवेदन माग गरेको छ ।

सरकारले मिटरब्याज पीडितहरुको समस्या समाधानको पहल स्वरुप २०७९ सालमा जाँचबुझ आयोग गठन गरेको थियो । आयोग गठन भइसकेपछि प्राप्त उजुरी र आयोग गठन हुनुभन्दा अगाडि उजुरी निवेदनहरु उपर गृह मन्त्रालयको स्वीकृत कार्यविधि र वर्तमान कानुनी व्यवस्था अनुसार कारबाही सुरु गर्ने आयोगले जनाएको छ ।

meter byajpidit

मिटर ब्याज पीडितको मेची–महाकाली ‘न्याय मार्च’ यात्रा

झापा – मिटरब्याज पीडितहरुको संघर्ष समितिले सरकारलाई दबाब दिन आजदेखि “मिटर ब्याज विरुद्ध मेची महाकाली न्याय मार्च” सुरु गर्न लागेको छन् ।

मिटर ब्याज तथा ठगी विरुद्ध किसान मजदुर संघर्ष समितिले पूर्वी झापाको काँकडभिट्टास्थित मेची पुल र पश्चिममा महाकालीबाट एक साथ शान्तिपूर्ण पैदल यात्रा “न्याय मार्च” सुरु गर्न लागेका हुन्। सरकारले बनाएको मिटर ब्याज सम्बन्धी कानुन पीडित पक्षका लागि नभएर साहु महाजनको पक्षमा भएको भन्दै उक्त न्याय मार्च राज्य सत्ता र साहु महाजन विरुद्धको लडाइँ भएको संघर्ष समितिले बताएको छ। मंगलबार बिहान ७ बजे मेची र पश्चिममा महाकालीबाट एक साथ शुरु हुने न्याय मार्च चितवनको नारायणगढ पुगेर एक हुने र त्यसपछि राजधानी काठमाडौं प्रस्थान गर्ने बताइएको छ।

संघर्ष समितिले, मिटर ब्याजसँग सम्बन्धित सम्पूर्ण फर्जी लिखतहरू (तमसुक, दृष्टि बन्धक, रजिस्ट्रेसन र चेक) अवैध घोषणा गर्नुपर्ने र जुनसुकै तहमा भएको पीडितको सम्पत्तिको हक हस्तान्तरण बदर गरी पीडितहरूलाई क्षतिपूर्तिको व्यवस्था गर्नुपर्ने, विभिन्न तहका अदालतमा मिटर ब्याजी साहुले पीडितमाथि हालेका मुद्दाको दर्ता र सम्पूर्ण अदालती प्रक्रिया स्थगित गर्ने तथा फैसला भइसकेका मुद्दाहरू आयोगमा खिचाई पुनरावलोकन गरी फर्जी लिखत (चेक बाउन्स) समेतका आधारमा सजाय कटाइरहेका पीडितको रिहाइ गर्नुपर्ने , जरिवाना मिनाहा र बिगो खारेज गर्नुपर्ने, मिटर ब्याजसँग सम्बन्धित निवेदनको सरकारी तथ्यांक अपूर्ण भएकोले तत्काल नयाँ निवेदन दर्ता खुला गरी पीडितहरूको अभिलेखीकरण गर्दै सोका आधारमा साहु महाजनलाई पक्राउ गरी कारबाही गर्नुपर्ने लगायतका ६ बुंदे माग राख्दै उक्त न्याय मार्च सुरु गरेको संघर्ष समितिले बताएको छ।

यस्तो छ ६ बुँदे माग:

meter byaj pidit

मिटरब्याज प्रकरणमा सिरहाका सीडीओ र एसपी फिर्ता: मिटरब्याज विवाद अब प्रहरीले हेर्ने

काठमाडौँ – गृह मन्त्रालयले मिटरब्याज प्रकरणमा सिराहाका प्रमुख जिल्ला अधिकारी र प्रहरी प्रमुखलाई फिर्ता बोलाएको छ।

प्रमुख जिल्ला अधिकारी राजेन्द्रदेव पाण्डेलाई गृहमन्त्रालयमा र एसपी टेकुनन्द इवा लिम्बूलाई प्रहरी प्रधान कार्यालयमा फिर्ता गरिएको हो। मिटरब्याज पीडितलाई न्याय दिलाउन प्रभावकारी भूमिका निर्वाह नगरेको र आर्थिक लेनदेनमा पनि फेयर नभएको र पीडितलाई न्याय दिनुको सट्टा साहुको पक्षपोषण गरेको भन्दै उनीहरुलाई जिम्मेवारीबाट हटाइएको गृह मन्त्रालयले जनाएको छ।

मिटरब्याज विवाद अब प्रहरीले हेर्ने

मिटरब्याज सम्बन्धी विवाद अब जिल्ला प्रहरी कार्यालयले हेर्ने भएको छ ।‘अनुचित लेनदेन (मिटरब्याज) सम्बन्धी जाँचबुझ आयोग’ को म्याद सकिएपछि गृह मन्त्रालयले बाँकी रहेका र नयाँ आउने उजुरी हेर्ने र विवाद निरुपण गर्ने जिम्मा प्रहरीलाई दिएको हो ।

मन्त्रालयले ‘मिटरब्याज सम्बन्धी उजुरी संकलन तथा फर्स्योटका लागि कार्यसम्पादन कार्यविधि’ जारी गर्दै , उजुरी दिन छुटेको मिटरब्याज पीडितहरुले उजुरी दिन चाहेमा मुलुकी फौजदारी कार्यविधि संहिता २०७४ को दफा ४ बमोजिम जिल्ला प्रहरी कार्यालयमा उजुरी दिन सक्ने, विचाराधीन र नयाँ दर्ता हुने मिटरब्याजका उजुरीहरुमा प्रहरीले मेलमिलापको प्रयास गर्ने र निश्चित समयमा मेलमिलाप हुन नसकेमा आवश्यक प्रमाण संकलन गरी मुलुकी फौजदारी कार्यविधि संहिता २०७४ को दफा ३२ बमोजिम कारबाहीको प्रक्रिया अगाडि बढाउन सकिने उल्लेख गरेको छ।

मिटरब्याज पीडितहरू फेरि आन्दोलनमा

असार २४,काठमाडौँ — मिटरब्याज सम्बन्धी मौजुदा कानुनमा संशोधन गर्न सरकारले ल्याएको अध्यादेश निष्क्रिय भएपछि मिटरब्याज पीडितहरू फेरि आन्दोलनमा उत्रिएका छन् ।

पीडितहरूले मिटरब्याजीलाई कारबाही गर्ने गरी कानुन ल्याउन माग गर्दै माइतीघरबाट सुरु भएको प्रदर्शन संसद भवन बानेश्वर पुगेको छ। पीडितहरूले सरकारले जााचबुझ र अनुसन्धानका नाममा जिल्लामा बनाएको सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी नेतृत्वको समन्वय समितिले पीडितहरूलाई दबाबमा राखेर जबर्जस्ती सहमति पत्रमा हस्ताक्षर गर्न लगाएको गुनासो समेत गरेका छन्।

उनीहरुले ‘अवैधानिक ऋणको पासो थापेर समाजवाद उन्मुख राज्य बन्दैन, संविधानमा उल्लेख समाजवाद उन्मुख अर्थव्यवस्था लागू गर, मिटर ब्याजसम्बन्धी कानून तत्काल पारित गर’ लगायत नाराहरू लेखिएका प्ले–कार्डसहित शान्तिपूर्ण प्रदर्शन गरेका छन् ।

यसअघि, सरकारले मौजुदा कानुनमा संशोधन गर्दै मिटरब्याजीलाई अनुचित लेनदेनका रुपमा परिभाषित गरेर त्यसलाई दण्डनीय हुने गरी व्यवस्था गर्न जारि गरेको अध्यादेशको प्रतिस्थापन विधेयक राष्ट्रियसभाले १५ असारमा पारित गरेर प्रतिनिधिसभामा पठाएको थियो र प्रतिनिधिसभाले बुधबारसम्म पारित गरेर राष्ट्रियसभामा पठाउनुपर्ने थियो।

कानूनबमोजिम अध्यादेश जारी भएको ६० दिनभित्र प्रतिस्थापन विधेयक संसदका दुवै सदनबाट पारित भइसक्नुपर्छ ।सोहि अनुरुप प्रतिनिधिसभाको बुधबारको बैठकमा प्रतिस्थापन विधेयक पेश गर्ने कार्यसूची रहेको थियो । तर प्रधानमन्त्रीको अभिव्यक्तिको विरोध गर्दै नेकपा एमालेका सांसदहरुले बुधबारको प्रतिनिधिसभा बैठक अवरुद्ध पारेपछि मिटरब्याजीहरुलाई कारबाही गर्न सरकारले ल्याएको अध्यादेश निष्क्रिय भएको थियो ।

https://nepalrastriyadainik.com/%e0%a4%aa%e0%a5%8d%e0%a4%b0%e0%a4%a7%e0%a4%be%e0%a4%a8%e0%a4%ae%e0%a4%a8%e0%a5%8d%e0%a4%a4%e0%a5%8d%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%95%e0%a5%8b-%e0%a4%85%e0%a4%ad%e0%a4%bf%e0%a4%b5%e0%a5%8d%e0%a4%af%e0%a4%95/